Bàn thờ hiện đại thường gọn và mảnh hơn bàn thờ truyền thống. Đặt trong phòng thờ riêng thì ổn, nhưng khi đặt cạnh tivi, sofa hay ở một mảng tường trống của căn hộ, chiếc bàn dễ bị lọt thỏm giữa đồ dùng hằng ngày. Cái thiếu lúc đó không phải là bàn to hơn, mà là một khoảng thờ rõ ràng quanh bàn. Bài này nói về hai món giúp dựng khoảng thờ đó mà không phải xây tường hay đóng tủ: vách bàn thờ và tấm ốp hậu.
I. Vì sao bàn thờ hiện đại cần một khoảng thờ
- Tách góc thờ khỏi sinh hoạt. Hai cánh vách đứng hai bên làm thành một khoang riêng, nhìn từ sofa hay bàn ăn vẫn thấy rõ đâu là chỗ thờ, đâu là chỗ ở.
- Nối bàn với kệ trên tường. Bàn thờ hiện đại thấp, kệ thờ treo thì cao, ở giữa là một mảng tường trống. Vách cao khoảng 2,2 m lấp đúng mảng đó, nhìn từ xa thấy cả góc thờ là một khối.
- Che bớt thứ không muốn thấy. Ổ điện, dây đèn, góc tường lệch hay cạnh tủ bên cạnh đều được cánh vách che bớt.
- Giữ vẻ trang nghiêm mà không nặng. Không cần tủ thờ lớn hay vách gỗ đóng liền tường, căn hộ vẫn có một góc thờ đứng đắn.
Nếu nhà có phòng thờ riêng, phần bố trí cả căn phòng có ở bài phòng thờ hiện đại. Nếu bàn thờ nằm ở phòng khách, xem thêm bài bàn thờ trong phòng khách.
II. Vách bàn thờ: hai cánh đứng, không cần thi công
Vách bàn thờ của Dànam gồm hai cánh gỗ đứng ở hai bên bàn, nối với nhau bằng các thanh giằng phía sau. Vách đứng trên sàn, không phải khoan tường hay đóng cố định, tháo ra lắp lại được khi chuyển chỗ. Khoảng cách giữa hai cánh chỉnh được theo bề ngang của bàn thờ. Kích thước tiêu chuẩn khoảng 1,44 m ngang, 0,78 m sâu và 2,2 m cao; số đo chi tiết từng mẫu xem ở trang sản phẩm.
Hiện có ba mẫu, khác nhau ở dáng cánh:
- Vách Nghinh Sơn: mép cánh xếp bậc cao thấp như dáng núi, hợp bàn thờ nhiều bậc và tam cấp.
- Vách Vạn Liên: cánh nhiều lớp, đỉnh bo cong mềm, đi cùng bàn thờ Vạn Liên và các bàn có đường cong.
- Vách Mãn Đường: mặt cánh có nan đứng, nhìn gọn và thẳng, hợp phòng nhiều đường kẻ dọc như vách lam, rèm.
III. Tấm ốp hậu: khi tường phía sau đã đủ kín
Tấm ốp hậu là một tấm gỗ chạm treo trên tường ngay sau bàn thờ, làm điểm nhìn ở giữa. Mẫu Hậu Liên Hoa chạm hình hoa sen ba chiều, có hai cỡ, bề ngang khoảng 47 cm và 57 cm. Ốp hậu không tạo khoang như vách, nên hợp những chỗ bàn thờ đã nằm ở một mảng tường riêng, một hốc tường hay trong phòng thờ: bàn đã có chỗ, chỉ cần thêm một điểm tựa mắt.
Vách và ốp hậu dùng chung được: vách tạo khoang hai bên, ốp hậu nằm giữa, phía sau bàn. Các mẫu ốp hậu xem ở danh mục tấm ốp hậu bàn thờ.
IV. Chọn vách hay ốp hậu theo chỗ đặt
- Bàn thờ ở phòng khách, cạnh tivi hoặc sofa: nên dùng vách. Hai cánh tách góc thờ khỏi phần sinh hoạt rõ hơn mọi thứ treo trên tường.
- Bàn thờ áp một mảng tường riêng hoặc trong hốc tường: ốp hậu là đủ, thêm vách dễ thành chật.
- Phòng thờ riêng, rộng: dùng cả hai nếu muốn gian thờ đầy đặn, hoặc chỉ ốp hậu nếu phòng đã có vách ốp tường.
- Căn hộ trần thấp: đo chiều cao trần trước. Vách cao khoảng 2,2 m, cộng thêm kệ treo phía trên thì cần trần đủ thoáng để không bị bí.
V. Đo chỗ trước khi đặt
- Bề ngang: đo bề ngang bàn thờ, cộng phần hai cánh vách. Vách chỉnh được khoảng cách nhưng vẫn cần mảng tường đủ rộng, không vướng cửa hay công tắc.
- Chiều sâu: cánh vách sâu khoảng 0,78 m tính từ tường, cần chừa lối đi phía trước để đứng thắp hương.
- Chiều cao: so chiều cao vách với trần và với vị trí kệ treo, đèn, tấm chắn khói phía trên.
- Sàn: vách đứng trên sàn nên sàn cần phẳng. Sàn gỗ nên lót miếng nỉ dưới chân.
Kích thước bàn thờ theo từng loại có ở bài kích thước bàn thờ; vị trí nên tránh khi đặt bàn thờ có ở bài cách bố trí bàn thờ gia tiên.
VI. Phối màu vách với bàn thờ
Vách làm cùng tám màu sơn với bàn thờ. Cách dễ nhất là chọn cùng màu với bàn để cả góc thờ liền một khối. Phòng tường sáng có thể chọn vách Đen Huyền để góc thờ nổi hẳn lên, như mẫu dưới đây. Vách cũng đứng được cạnh tủ thờ chạm kiểu truyền thống khi nhà muốn giữ món đồ thờ cũ. Từng màu khác nhau ra sao xem ở bài màu sơn bàn thờ.
VII. Những món đi cùng
Phía trên vách thường là kệ thờ treo và tấm chắn ám khói, làm cùng bộ với bàn và vách. Tấm chắn khói đỡ cho trần và mảng tường không bị ngả vàng, cách giữ cả bộ bền màu có ở bài bảo quản bàn thờ.
VIII. Câu hỏi thường gặp
Lắp vách bàn thờ có phải khoan tường không?
Không. Vách đứng trên sàn, hai cánh nối bằng thanh giằng, không cần thi công lắp đặt. Khi chuyển nhà có thể tháo ra mang theo.
Nhà đã có bàn thờ rồi, mua thêm vách được không?
Được. Khoảng cách giữa hai cánh chỉnh được theo bề ngang bàn. Nên đo bàn thờ hiện có (ngang, sâu, cao) trước để chọn mẫu và màu cho khớp.
Chung cư nhỏ có nên dùng vách?
Nếu bàn thờ nằm giữa phòng khách thì vách giúp nhiều nhất, vì nó tách góc thờ mà không cần thêm phòng. Nếu mảng tường quá hẹp hoặc trần thấp, chọn bàn thờ treo tường kèm tấm ốp hậu sẽ gọn hơn.
Muốn xem ba mẫu vách cạnh nhau, vào danh mục vách ngăn bàn thờ, hoặc liên hệ Dànam để được tư vấn theo kích thước nhà. Tổng quan về cách chọn bàn thờ hiện đại có ở bài bàn thờ hiện đại.
