Nhiều gia đình chọn được chiếc bàn thờ cao cấp ưng ý, đặt vào phòng rồi mới thấy mảng tường phía sau trống trơn. Bàn thờ thì đẹp, nhưng nhìn tổng thể góc thờ vẫn thiếu một điểm tụ. Món thường được thêm vào chỗ đó là hậu bàn thờ. Bài này nói hậu bàn thờ là gì, khi nào nên dùng, chọn cỡ và màu ra sao, và ba cách đặt hậu từ những góc thờ thật đã làm.
I. Hậu bàn thờ là gì?
Hậu bàn thờ là tấm trang trí gắn trên tường phía sau bàn thờ, làm nền cho cả góc thờ. Ngày trước, phần này thường là hoành phi, câu đối hoặc tấm gỗ chạm lớn treo phía trên ban thờ. Trong nhà hiện đại, hậu gọn hơn nhiều: một tấm có hình khối rõ ràng, ốp thẳng lên tường, không chiếm chỗ trên mặt bàn.
Hậu khác với hai món hay bị gọi lẫn:
- Vách bàn thờ đứng hai bên, che và khép góc thờ lại. Xem thêm ở bài vách bàn thờ hiện đại.
- Tấm chắn ám khói (xuy yên) gắn trên trần, đón làn khói hương bốc lên. Xem bài tấm chắn ám khói bàn thờ.
Hậu nằm ở giữa hai thứ đó: ngay trên tường, thẳng tâm bàn thờ, là chỗ mắt người nhìn vào đầu tiên khi đứng trước góc thờ.
II. Khi nào nên ốp hậu cho bàn thờ?
- Tường phía sau trống: sơn trơn một màu, không tranh, không ốp. Đây là trường hợp hậu thay đổi góc thờ rõ nhất.
- Bàn thờ dáng thấp hoặc kệ treo nhỏ: phần tường phía trên còn nhiều, góc thờ trông lọt thỏm giữa mảng tường lớn.
- Nhà tối giản, ít chi tiết: hậu là chỗ đặt một hình tượng có ý nghĩa mà không cần chạm trổ trên chính bàn thờ.
Ngược lại, nếu tường sau bàn thờ đã ốp đá vân mạnh, đã có tranh thờ hoặc hoành phi, thì thêm hậu dễ thành chồng chi tiết. Lúc đó nên để trống.
III. Hậu Liên Hoa của Dànam
Hậu bàn thờ Liên Hoa lấy hình bông sen nở làm khối chính. Sen là hình ảnh của sự thanh tịnh, mọc từ bùn mà không vướng bùn, nên đặt sau bàn thờ mang ý nghĩa giữ cho góc thờ trong sạch, gia đình yên hoà. Các cánh sen được tạo hình ba chiều, viền rỗng ở giữa để thấy mảng tường phía sau, nhờ vậy tấm hậu nhẹ nhàng chứ không thành một mảng gỗ đặc.
Về vật liệu, hậu làm cùng quy trình với bàn thờ Dànam: gỗ dẻ gai tự nhiên nhập từ Châu Âu và Nam Phi kết hợp gỗ kỹ thuật để hạn chế cong vênh, sơn Sherwin Williams (Inchem) qua 5 lớp. Vì sao dẻ gai hợp với kiểu tạo hình cong như cánh sen có ở bài gỗ dẻ gai là gì.
IV. Ba cách đặt hậu từ những góc thờ thật
1. Hậu phía sau kệ treo, bàn thờ đứng bên dưới
Kiểu này hợp với phòng thờ có cả hai tầng: kệ treo phía trên và bàn thờ đứng bên dưới. Hậu gắn sao cho phần chân bông sen khuất sau mặt kệ, phần cánh sen vươn lên phía trên. Đứng xa nhìn vào, các đồ thờ trên kệ như được đặt giữa lòng bông sen.

Góc thờ ở phố Văn Cao trên đây dùng hậu cùng tông màu đồng với kệ và bàn bên dưới, nền là mảng tường ốp vân tối, có đèn hắt hai bên. Màu hậu không cần nổi, phần nổi là hình khối sen in trên nền tường.
2. Hậu trên tường, bàn thờ đứng ngay phía dưới
Khi không có kệ treo, hậu gắn thẳng trên tường, cách mặt bàn thờ một khoảng vừa đủ để bày đồ thờ không che mất bông sen. Cách này đơn giản nhất và hợp với căn hộ, nơi góc thờ chỉ có một chiếc bàn thờ đứng.

Ở góc thờ trên, bàn thờ màu đen, tường phào chỉ xám nhạt, hậu chọn màu sáng để tách khỏi tường. Đây là cách phối tương phản: bàn tối, hậu sáng, tường trung tính.
3. Đủ bộ: hậu, vách hai bên và xuy yên
Với phòng thờ riêng hoặc gian thờ đủ rộng, hậu đi cùng hai vách bên và tấm xuy yên trên trần tạo thành một khung trọn vẹn. Mọi món chọn cùng một màu thì góc thờ liền khối, nhìn như một món nội thất làm riêng cho căn phòng.

Góc thờ ở Vinhomes Quận 9 dùng cả bộ cùng màu ghi ánh kim: hậu Liên Hoa sau kệ treo, bàn thờ gia tiên Vạn Liên với hai vách bên, tấm xuy yên trên trần. Muốn tính trước cả bộ thì xem thêm bài đèn bàn thờ hiện đại và bục, đôn thờ.
V. Chọn cỡ và màu hậu bàn thờ
Cỡ: theo bề ngang bàn thờ hoặc kệ
Hậu đẹp nhất khi bề ngang của nó nhỏ hơn bề ngang bàn thờ hoặc kệ treo một chút, để hai bên còn khoảng thở. Hậu rộng hơn bàn thì góc thờ bị nặng phần trên; hậu quá nhỏ so với bàn thì trông lạc. Hậu Liên Hoa có nhiều cỡ để đi theo cỡ bàn thờ; anh chị đo bề ngang bàn hoặc kệ đang dùng rồi gửi cho Dànam để chọn cỡ khớp. Cách đo bàn thờ có ở bài kích thước bàn thờ.
Màu: liền tông hoặc tương phản
Hậu Liên Hoa dùng chung bảng 8 màu với bàn thờ Dànam: Đen Huyền, Bạch Kim, Vàng Kim, Trắng Sứ, Trắng Tuyết, Nâu Kim, Nâu Bách, Nâu Vang. Có hai hướng chọn:
- Liền tông: hậu cùng màu bàn thờ. Góc thờ liền khối, trang nghiêm, hợp phòng thờ riêng.
- Tương phản: hậu sáng trên bàn tối (hoặc ngược lại). Hình bông sen nổi rõ, hợp căn hộ có tường trung tính.
Màu nào hợp với nội thất nào có ở bài màu sơn bàn thờ.
VI. Lắp hậu bàn thờ cần lưu ý gì?
- Thẳng tâm: tâm hậu trùng tâm bàn thờ hoặc kệ treo. Lệch vài phân đứng xa đã thấy.
- Tường chắc: hậu bắt vít vào tường. Tường thạch cao cần có khung hoặc gia cố chỗ bắt vít.
- Lắp bàn hoặc kệ trước: có vị trí bàn, kệ rồi mới lấy dấu hậu, để chân bông sen khớp với mặt kệ. Kệ treo lắp thế nào xem bài cách lắp bàn thờ treo tường.
- Chừa chỗ cho đèn: nếu định làm đèn hắt sau hậu hoặc hai bên, đi dây trước khi gắn hậu.
VII. Câu hỏi thường gặp
Bàn thờ có bắt buộc phải có hậu không?
Không. Hậu là phần làm đẹp và tạo điểm tụ cho góc thờ, không phải món bắt buộc. Tường sau bàn thờ đã có tranh, hoành phi hoặc ốp đá đẹp thì không cần thêm.
Hậu dùng với bàn thờ treo tường được không?
Được. Hai trong ba góc thờ ở trên đều đặt hậu phía sau kệ treo, chân bông sen khuất sau mặt kệ.
Hậu có phải cùng mẫu với bàn thờ không?
Không cần. Hậu Liên Hoa có hình khối riêng nên đi được với nhiều mẫu, ví dụ các góc thờ trên dùng với kệ treo Nghinh Sơn và bàn thờ Vạn Liên. Điều nên giữ là cùng tông màu hoặc tương phản có chủ ý.
Muốn xem hậu hợp với bàn thờ nhà mình không thì làm thế nào?
Chụp ảnh góc thờ hiện tại kèm bề ngang bàn thờ hoặc kệ, gửi Dànam qua trang liên hệ. Xem thêm các dòng bàn thờ cao cấp và mẫu ốp hậu bàn thờ đang có.